16: 24 - شنبه 01 مهر 1396
کد خبر: ۴۷۷۹۲
تاریخ انتشار: ۲۲ دی ۱۳۹۵ - ۱۵:۴۰
"او به‌اندازه خود سیاست، پیچیده بود و همین پیچیدگی و بعضاً پارادوکسیکال بودن سیاست‌ورزی‌اش سبب شده که درگذشت او با ابهام بسیاری از صاحب‌نظران و مردم برای ارائه یک مفهوم مشترک و اجماعی از او توأم باشد...، واقعیت آیت‌الله هاشمی کدام است؟"

درگذشت آیت‌الله هاشمی رفسنجانی را باید جزو یکی از مهمترین اتفاقات و تحولات سیاسی در انقلاب اسلامی پس از رحلت امام خمینی(ره) به شمار آورد. آن مرحوم بدون تردید از  شخصیت‌های بسیار مؤثر در انقلاب اسلامی است که از آغازین روزهای نهضت، صمیمانه به یاری امام شتافت و در راه پیروزی و به ثمر رسیدن انقلاب اسلامی سختی‌ها و رنج‌های فراوانی را تحمل کرد. او در دوران مبارزه با رژیم پهلوی طعم تلخ زندان‌های مکرر و شکنجه‌های طاقت‌فرسا را چشید اما در یاری و همراهی امام(ره) تردید به خود راه نداد و دست از مبارزه نکشید و در عین حال بنا به شهادت رهبر معظم انقلاب اسلامی از مبارزان جبهه انقلاب و خانواده‌های آنان نیز دستگیری و حمایت می‌کرد.

 تصویری معروف از آیت‌الله هاشمی در زندان ساواک/برخی مورخان می‌گویند اسفندماه 43 در روزهایی که هنوز شکنجه عمومی نشده بود، شیخ اکبر سخت‌ترین شکنجه‌های دوران مبارزاتش را تجربه کرد، شکنجه‌ای که جای جای بدنش را مجروح کرد و او را با پایی شکسته و عفونی راهی بیمارستان. پس از آزادی از زندان به همان راه پیشین رفت و طعم چندین زندان دیگر را هم چشید.

وصف‌های شنیدنی از استقامت‌هایش در زندان وجود دارد؛‌ حسین شریعتمداری از مهمترین و سرسخت‌ترین منتقدان دوران پایانی زندگی ایشان، در توصیف یکی از این مقاومت‌ها می‌گوید: "یک بار در اتاق بازجویی خودم را به بیهوشی زده بودم تا مأموران شکنجه دست از سرم بردارند، در آن حال متوجه شدم آقای هاشمی رفسنجانی را به اتاق شکنجه آوردند. ایشان را قبلاً در جلسات دیده بودم و می‌شناختم. ازغندی، شکنجه‌گر معروف، دستگاه فرنچ (وسیله‌ای که دور گردن قرار می‌گرفت و با پیچاندن پیچ، هر لحظه محکم‌تر می‌شد و راه تنفس را می‌بست) را دور گردن آقای هاشمی قرار داد و آن را پیچاند. من از زیر چشم شاهد صحنه بودم. ازغندی به‌حدی فرنچ را پیچاند که آقای هاشمی درحال خفه شدن بود. همزمان با این شکنجه، ازغندی فحاشی هم می‌کرد، بعد گفت: «تو چرا برای خمینی تبلیغ می‌کنی؟». ازغندی در حالی که باز هم فرنچ را محکم می‌کرد به هاشمی گفت: «دیگر از این کارها نکن» و بعد از لحظاتی فرنچ را باز کرد، به‌محض اینکه فرنچ باز شد، آقای هاشمی گفت: «باز هم از این کارها می‌کنم.»، این رفتار هاشمی برای من خیلی روحیه‌بخش بود".

تصویری از حسین شریعتمداری در زندان ساواک/ او از منتقدان سرسخت بسیاری از سیاست‌های آیت‌الله هاشمی در دوران ریاست‌جمهوری و پس از آن است؛ با این حال رؤیت و روایت‌های او از مقاومت‌های آیت‌الله در زندان ساواک خواندنی است

او همواره در متن سیاست، یک بازیگر بسیار مهم و کم‌نظیر بود؛ حضور دائمی‌اش در مرکز میدان سیاست و اثرگذاری کم و بیش اما مداوم او، از آیت‌الله شخصیت کم‌نظیری ساخته است. بسیاری از کارشناسان و مردم او را به مرد پیچیده حوزه سیاست می‌شناسند؛ در واقع او به‌اندازه خود سیاست، پیچیده بود و همین پیچیدگی و بعضاً پارادوکسیکال بودن سیاست‌ورزی‌اش سبب شده که درگذشت او با ابهام بسیاری از صاحب‌نظران و مردم برای ارائه یک مفهوم مشترک و اجماعی از او توأم باشد. سیطره این «عدم قطعیت» از همان شب اول درگذشت ایشان در شبکه‌های اجتماعی و بعضی رسانه‌ها واضح و روشن است.

فی‌الحال مهمترین پرسش پیش روی ناظران آن است: واقعیّت آیت‌الله هاشمی کدام است؟ به‌ویژه آنکه او در دسته‌بندی‌های موجود در امر سیاسی نقل‌مکان‌های قابل توجهی داشته است؛ روزگاری یک شخصیت درجه اول در جناح راست به شمار می‌رفته و سالهای سال و به‌ویژه پس از دوم خرداد 76 آماج هجمه‌های گروه موسوم به اصلاح‌طلبان بود، اما مدتی بعد جزو مشایخ و مراجع آنها شده است. ضدانقلاب در برهه‌های بسیاری شب و روز به او به‌مثابه یک نماد غیرقابل کتمان برای انقلاب اسلامی تاخته و حتی حکم بازداشتش را هم صادر کرده، اما در برهه‌ای دیگر به پوشش مبلغانه مواضع او همت گماشته‌ است. او از یک سو می‌گوید عشقش آیت‌الله خامنه‌ای است و هیچ دو نفری در زیر آسمان ایران نزدیک‌تر از آن دو به یکدیگر نیستند و او در نهایت مطیع ایشان است، اما از دیگر سو اختلاف‌نظرهای بعضاً آشکار و جدی‌اش با رهبر انقلاب، غیرقابل انکار است.

آیت‌الله هاشمی سرلیست جناح راست در انتخابات مجلس ششم/او روزگاری یک چهره محوری در جناح راست بود؛ اردوگاه سیاسی او بعدها دچار تغییر اساسی شد

این زوایای متقابل و ظواهر پارادوکسیکال، تحلیل‌ها و نتیجتاً ارائه یک تفسیر قطعی درباره ایشان را برای بسیاری دچار مشکل کرده است. او نهایتاً متعلق به کدام جریان سیاسی است؟ تبلیغ رسانه‌های معارض نظام از بعضی مواضع آیت‌الله هاشمی رفسنجانی چه معنایی می‌تواند داشته باشد؟ به‌ویژه آنکه همین سال گذشته بی‌بی‌سی فارسی به‌نوعی لیست انتخاباتی تنظیم شده توسط آیت‌الله برای خبرگان را هم تبلیغ و ترویج و برای رأی نیاوردن رقبایش تلاش کرده است. میزانسن ارتباط او با ضدانقلاب را چگونه می‌توان ترسیم کرد و چه قضاوتی درباره آن می‌توان کرد؟ و نهایتاً آنکه داستان اختلاف‌نظر‌های او با آیت‌الله خامنه‌ای رهبر معظم انقلاب، با چه تحلیلی می‌تواند رمزگشایی شود؟

رازگشایی از این سؤالات از طریق معنابخشی به وقایع مذکور، می‌تواند آیت‌الله هاشمی رفسنجانی را "همان‌گونه که بود" در دسترس افکار عمومی قرار دهد و سرگشتگی‌ها را بزداید. پاسخ به این سؤالات کلان‌ترین مسئله‌ای را که حل می‌کند این است: آیا ضدانقلاب از آیت‌الله چیزی به ارث می‌برد؟

1 ــ در پدیدارشناسی جابه‌جایی‌های آیت‌الله هاشمی در دسته‌بندی‌های سیاسی، نزاع بر سر دو گونه «معنابخشی» است؛ دسته اول این جابه‌جایی‌ها را دلالتی روشن بر یک «دگردیسی فکری» برای آیت‌الله معنا می‌کند و دسته دوم فارغ از محتوای تفسیرش از این جابه‌جایی‌ها، مهمترین مدعایش رد ادعای دسته اول است.

توضیح بیشتر سؤال اینکه مرد همیشه حاضر در صحنه سیاست ایران، پس از گذران دوران حشمت و جلال ریاست‌جمهوری که با جمله معروف "هیچ کس برای من هاشمی نمی‌شود" رهبر معظم انقلاب پایان یافته بود، در دوران دوم خرداد شدیداً منکوب و متهم می‌شود؛ تا جایی که روزنامه صبح امروز با مدیریت سعید حجاریان، دوران دولتداری او را دوره «هر 40 روز یک قتل مشکوک سیاسی» توصیف می‌کند. اکبر گنجی، قلم به دست آن روزهای اصلاح‌طلبان هم در کتاب مشهور «عالیجناب سرخپوش» که با  حمایت‌های دولت اصلاحات روانه بازار و کتابخانه‌های سراسر کشور می‌شد، می‌نویسد: "هاشمی که انتقادات برخی از مطبوعات را برنمی‌تافت، چگونه اقدامات مهم‌ترین وزارتخانه خود (وزارت اطلاعات) را نادیده می‌گرفت... ولی همین امر کار دستش داد و منجر به ده‌ها قتل شد". "خشونت‌ورزان و جنایتکاران عرصه سیاست در دوره هاشمی، بدون دغدغه خاطر و ترس از مکافات دست به جنایات می‌زدند".

نمونه‌ای از مطالب مندرج در کتاب عالیجناب سرخ‌پوش نوشته اکبر گنجی از فعالان دوم‌خردادی آن روز/ این کتاب با حمایت وزارت ارشاد دولت دوم خرداد روانه بازار و کتابخانه‌ها شده بود

اما همین آیت‌الله هاشمی با همان جریان دوم خرداد سالها بعد مؤتلف می‌شوند و به‌ویژه در انتخابات‌ مختلف پیوندهای محکمی با یکدیگر برقرار می‌کنند.

برخی به‌ویژه در جناح موسوم به اصلاح‌طلبان، گذر از آن «تخاصم» به این «تفاهم» را ناشی از «دگردیسی فکری» آیت‌الله و تغییر مبنای نگرش او به جهان و سیاست و ماسوای آن تفسیر و تأویل می‌کنند، به‌ویژه با توجه به ریشه‌کردن سکولاریزم در جریان دوم خرداد، شبهه‌ای ظهور می‌کند مبنی بر اینکه آیت‌الله آگاهانه از مبانی دینی به مبانی سکولار تغییر فاز داده است.

مهمترین معارض این تفسیر، شخص آیت‌الله است؛ اساساً آقای هاشمی خود را فارغ از هرگونه دسته‌بندی و جناح‌بندی‌های سیاسی می‌داند و تلویحاً می‌گوید او خودش است و نه چیز دیگر. او در گفت‌وگویی که خرداد سال 94 با خبرگزاری ایسنا داشته، درباره این تطورات می‌گوید که خصلت اعتدالی خود در عرصه سیاست را از «قرآن» گرفته و با مطالعه به این نظر و عقیده رسیده است. آیت‌الله هاشمی تأکید می‌کند: "اگر می‌بینید بعضی‌ها که قبلاً با من موافق نبودند و حالا همراه شده‌اند، من عوض نشده‌ام، بلکه آنها عوض شدند، زمانی افراط کردند و ضررهایش را دیدند، در جلسات خود هم بحث کردند و فهمیدند که عملکرد آنها اشتباه داشت، اکثراً اعتراف به اشتباه کرده‌اند."(لینک گفتگوی آیت‌الله هاشمی با ایسنا)

به‌طور کلی موافقان تغییر مبنای آیت‌الله هاشمی هیچ نشانه نظری و شفاهی از ایشان برای ارجاع تفسیر خود ندارند و صرفاً تطورات عملی او را مبنای تحلیل قرار می‌دهند. اما بین منتقدان سیاست‌ورزی دوران پایانی آیت‌الله هاشمی صاحب‌نظران قابل توجهی هستند که علی‌رغم انتقاد به آن رفتارها، اما آن را به هیچ روی ناشی از تحول فکری تحلیل نمی‌کنند.

ظهور پدیده احمدی‌نژاد در سال 84 مهمترین عنصر رمزگشا در این دست تحلیل‌هاست که به نظر می‌رسد با در نظر گرفتن جهات گوناگون، به صواب نزدیک‌تر است.  به میدان آمدن احمدی‌نژاد در عرصه سیاست، نقطه آغاز پیوند سیاسی آیت‌الله هاشمی با جریان موسوم به دوم خرداد بوده است. در یک سوی این ائتلاف، آیت‌الله هاشمی است که مهمترین هدفش جبران پایگاه اجتماعی آسیب‌دیده در سال 84 و بازگشت مجدد به سطح بالای قدرت اجرایی است و در دیگر سو، جریان دوم خرداد قرار دارد که برای کسب یک نقطه اتکای مطمئن در هسته مرکزی جمهوری اسلامی نیازمند شخصیتی با اعتبار و سابقه آیت‌الله است، لذا این پیوند با انگیزه‌های «عملگرایانه» برقرار می‌شود و ردی از انگیزه‌ها و تحولات فکری و اندیشه‌ای از هیچ طرف در آن وجود ندارد.

به‌بیان دیگر، سخن بر سر این نیست که مواضع سیاسی آیت‌الله هاشمی رفسنجانی تغییر نکرده؛ بلکه این چرخش روشن است،‌ اما بحث بر سر این است که این گردش‌، «مبناگرایانه» و در نتیجه تحولات فکری است یا اصطلاحاً «پراگماتیستی» و عملگرایانه و با انگیزه تجدید قوا برای بازگشت مجدد به سطح بالای قدرت؟ آن‌چنان که گفته شد، دلالت‌های متقن و نشانه‌های روشن، حالت دوم را تثبیت می‌کند.

احمدی‌نژاد در انتخابات ریاست‌‌جمهوری 84 با پیروزی بر آیت‌الله هاشمی رئیس‌جمهور شد؛ این برهه سرآغاز مهمی برای پیوند خوردن عملگرایانه آیت‌الله و گروه موسوم به اصلاح‌طلبان است

2 ــ پوشش برخی مواضع آیت‌الله هاشمی توسط رسانه‌های بیگانه و جبهه معارض در سالهای اخیر روشن است، به‌ویژه آنکه این جریان احتمال می‌داد می‌تواند قطب مخالف نیرومندی در مقابل بالاترین شخصیت مذهبی و سیاسی در جمهوری اسلامی مستقر کند. در غالب تحلیل‌ها و مطالبی که رسانه‌های مذکور درباره آیت‌الله هاشمی منتشر کرده‌اند، علاقه به تأسیس و تقویت این دوقطبی محرز است. همین مسئله موجب شده بود در مواردی، آیت‌الله از جانب برخی دلسوزان و وفاداران به انقلاب مورد نصیحت قرار بگیرد؛ اما مهمتر از آنچه رسانه‌های اپوزیسیون و غربی در این باره علاقه داشته‌اند که رخ بدهد، آن‌چیزی است که نهایت کار در نفس‌الامر ماجرا رخ داد.  بی‌بی‌سی فارسی را می‌توان مهمترین پایگاه رسانه‌ای ضدانقلاب توصیف کرد که با بودجه و پشتیبانی‌های مهم و چندجانبه‌ای که از دستگاه‌های امنیتی انگلیس و حتی آمریکا می‌شود برای خودشان «مرکزیت» و «محوریت» در این جریان دست و پا کرده است. یکی از آخرین مقالات بی‌بی‌سی فارسی درباره آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، نمایانگر برداشت واپسین ضدانقلاب از ایشان است. تیتر این مقاله به‌خوبی پاسخ به همه سؤالات در این حوزه است: "نباید هاشمی را جدی گرفت".

بی‌بی‌سی در این مقاله خود که پس از انتخابات چند ماه پیش رئیس مجلس خبرگان رهبری نوشته و چند ساعت بعد از ارتحال آیت‌الله نیز بازنشر داده شد، ضمن ارائه تصویری از پایگاه سیاسی و اجتماعی آیت‌الله هاشمی، به‌طور ضمنی به هم‌کیشان خود توصیه کرد که امیدی به آیت‌الله برای پیشبرد اهداف معارضان انقلاب اسلامی در ایران نداشته باشند.

بی‌بی سی، دلبستگی ضدانقلاب به هاشمی برای ایجاد تغییرات مورد پسند آنان در ایران را تقبیح می‌کند و می‌نویسد: "افسانه هاشمی امروز تجلّی رؤیای تحقق نیافته همان قدرتی است که قرار بود در پی اعتراضات سال 88، مجلس خبرگان را رودرروی آیت‌الله خامنه‌ای قرار دهد".

این تقریباً آخرین نوشته مهم همراه با جمع‌بندی یک رسانه ضدانقلاب، قبل از ارتحال آیت‌الله هاشمی است. بی‌بی‌سی در پایان نوشته خود پا را فراتر گذاشته و تلویحاً می‌نویسد که برای پیشبرد اهداف تقابلی علیه انقلاب اسلامی حتی به مرگ آیت‌الله هاشمی هم نباید دلخوش بود: "شاید کتاب‌های پرحجم خاطرات هاشمی رفسنجانی یک فصل نانوشته دارد، فصلی درباره زندگی پس از مرگ او، مرگی که دیگر شاید اثری در حیات سیاسی و اجتماعی ایران نداشته باشد".

مقاله معروف بی‌بی‌سی درباره آیت‌الله هاشمی/بی‌بی‌سی در این مقاله که آخرین مقاله مهمش درباره آیت‌الله، پیش از درگذشت ایشان، است تلویحاً به اپوزیسیون جمهوری اسلامی توصیه می‌کند که برای تحقق اهدافشان
به آقای هاشمی دل نبندند

3 ــ تحلیل مناسب درباره اختلاف‌نظرهای جناب هاشمی رفسنجانی با رهبر معظم انقلاب اسلامی، هم نیازمند گزینش میان دو معنای متقابل و متخاصم است. دسته اول تحلیلها، تفاوت اجتهادها را دلالتی بر اختلاف‌نظر مبنایی آیت‌الله با رهبر انقلاب می‌داند و نشانه‌ای بر قائل نبودن رئیس فقید مجمع تشخیص مصلحت نظام به مشروعیت تام و تمام سیاسی آیت‌الله خامنه‌ای برای حضور در جایگاه رهبری. این تفسیر محبوب اپوزیسیون و ضدانقلاب هم هست که ذیل مقالات و گزارش‌های بسیاری سعی کرده‌اند چنین نتیجه‌گیری‌ای در ذهن مخاطبان بسازند، به‌ویژه اینکه جریان مذکور طی سالهای اخیر راهبرد اصلی رسانه‌ای خود در این حوزه را به تأسیس یک دوقطبی میان بیت‌ امام(ره) و بیت‌ رهبری نیز اختصاص داد و بنایش بر آن بود که آیت‌الله هاشمی رفسنجانی را یار وفادار و پیروی دائمی امام خمینی(ره) توصیف کند و در قطب مخالفش آیت‌الله خامنه‌ای را بنشاند. جمع‌بندی مورد پسند رسانه‌های مذکور آن بود که تلقی شود آیت‌الله هاشمی برای حفظ و تداوم راه امام(ره)، با رهبر معظم انقلاب به اختلاف نظر رسیده و به همین دلیل هر از گاهی به‌صورت ضمنی و تلویحی با سیاست‌های کلان این روزهای نظام مخالفت جدّی می‌کند.

بدین ترتیب از یک سو در این مسئله که آیت‌الله هاشمی رفسنجانی مرید امام(ره) و مصرّ بر مشروعیت تام و تمام سیاسی و فقهی او بوده، شک و تردیدی روا داشته نمی‌شود اما درباره نسبت او با امام خامنه‌ای شبهه‌افکنی مجاز تلقی و یک رابطه علّی و یا موضوع و محمولی میان اختلاف‌نظر و عدم ارادت و اطاعت برقرار می‌شود.

اما مروری به زندگی آیت‌الله هاشمی رفسنجانی نشان می‌دهد اختلاف نظرهای ایشان با امام(ره) اگر هم‌سنگ و هم‌تراز با برخی اختلا‌ف‌نظرهای او با رهبر فعلی انقلاب اسلامی نباشد، یقیناً عمق و میزانش از این دومی بیشتر هم هست.

تسخیر لانه جاسوسی آمریکا از جمله مواردی است که آقای هاشمی حداقل تا مدتها نظری مخالف امام داشته است. او در این باره با اشاره به اینکه اطاعت اولیه‌اش از امام در موضوع لانه جاسوسی، اطاعت قلبی بوده و نظراً نمی‌توانسته آن را بفهمد، می‌گوید: "جاهایی بود که ایشان تصمیمی می‌گرفتند و ما نمی‌فهمیدیم، بعد می‌دیدیم که حق با ایشان است. معمولاً وقتی ایشان چیزی می‌گفتند، ما قلباً اطاعت می‌کردیم..."(بی‌پرده با هاشمی رفسنجانی، قدرت‌الله رحمانی، تهران، کیهان، 1382، چاپ دوم، صص 43ــ42)

نمایی از تصویر لانه جاسوسی آمریکا توسط دانشجویان پیرو خط امام(ره)
 این واقعه از جمله مواردی است که هاشمی می‌گوید نظراً با امام موافقتی نداشته و اطاعت اولیه‌اش از امام قلبی بوده است

اما مواردی هم هست که آیت‌الله هاشمی تا آخر عمر خویش موضع مخالفت خود با نظر امام را حفظ کرده است. ماجرای منع آیت‌الله بهشتی برای کاندیداتوری در اولین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری توسط امام(ره) از آن جمله است؛ آیت‌آلله هاشمی در  گفت‌وگوی سال 82 خود با قدرت‌الله رحمانی که کتاب آن با عنوان "بی‌پرده با هاشمی" توسط انتشارات کیهان منتشر شده، می‌گوید: "مثلاً در قضیه جلوگیری از نامزدی شهید بهشتی، ما خیلی مخالف بودیم، ولی آخر هم قانع نشدیم... هنوز فکر می‌کنیم که (تصمیم امام) اشتباه بود".

تصویر جلد کتاب بی‌پرده با هاشمی رفسنجانی؛ آیت‌الله در مصاحبه‌های خود با قدرت‌الله رحمانی به موارد مهمی از اختلاف‌ دیدگاه‌های خود با امام خمینی(ره) اشاره کرده است

اتفاق مهمتر در این زمینه به موضوع قائم‌مقامی آیت‌الله منتظری مربوط است. در ماجرای این انتصاب توسط  مجلس خبرگان وقت، آیت‌الله هاشمی به‌خلاف نظر امام خمینی(ره) عمل کرده است. آیت‌الله ری‌شهری در خاطرات خود با عنوان «سنجه انصاف» در این زمینه به نقل قولی از مرحوم آیت‎الله محمدی گیلانی ــ که در آن زمان عضو فقهای شورای نگهبان بوده است ــ اشاره کرده است، که آن مرحوم در سخنرانی خود در تاریخ 1379.9.6 در منزل آقای رازینی گفته است: یک روز قبل از مطرح شدن قائم‌مقامی آقای منتظری در مجلس خبرگان (25 تیر 1364) من ضمن تماس با دفتر امام کتباً از ایشان درخواست ملاقات کردم... امام اجازه دادند، خدمتشان رسیدم، گفتم: «فردا قرار است موضوع قائم‌مقامی آقای منتظری در مجلس خبرگان مطرح شود، خواستم به عرضتان برسانم به آقای هاشمی بگویید مطرح نشود. من به آقای منتظری ارادت دارم، خدمتشان درس خوانده‌ام، ایشان را عابد و زاهد می‌دانم، ولی این خصوصیات کافی نیست. او از عهده این کار برنمی‌آید...». امام گله‌های سوزانی از آقای منتظری را آغاز کرد که کجا چه کرده و کجا چه. اضافه نمودند: «احمد هم از او دفاع می‌کند. از منزل سیدمهدی هاشمی دست‌نویس‌های او را آورده‌اند. من دیده‌ام نامه‌های آقای منتظری از نوشته‌های مهدی هاشمی الهام گرفته. این را من برای ایشان نوشتم.»...، عرض کردم: «بفرمایید که فردا ایشان به‌عنوان قائم‌مقام رهبری مطرح نشود». امام قدری فکر کرد و فرمود: «احمد نیست. شما زحمت بکشید و به آقای هاشمی بگویید بعد از ظهر من ایشان را ببینم». عرض کردم: «بله. اما به آقای هاشمی نفرمایید که من آمدم [و این جریان را به شما گفتم]، به هیچ‌کس نگویید. می‎ترسم مرا هم شمس‌آبادی کنند [که گروه مهدی هاشمی او را کشتند] یا مثل شیخ قنبر در چاه بیندازند». این را که گفتم، امام خندید و سه بار فرمود: «خاطرت جمع باشد»... . رفتم خدمت آقای هاشمی و گفتم «صبح خدمت امام رسیدم، کاری داشتم، فرمودند به آقای هاشمی بگویید که من ایشان را ببینم». پس از این ماجرا، روزی آقای هاشمی در حضور جمعی گفت: «من بعدازظهر رفتم خدمت امام. امام فرمودند: «موضوع قائم‌مقامی آقای منتظری را فردا مطرح نکن.» گفتم: «چرا؟ ما در اجلاسیه قبل به آقایان گفته‌ایم که ایشان را به‌عنوان قائم‌مقام مطرح کنیم.»، فرمودند: «نه. یکی از دوستان آمده و چنین گفته... .»، گفتم: «ما اعلام کرده‌ایم، نمی‌شود.» ... فردای آن روز، آقای هاشمی موضوع قائم‌مقامی آقای منتظری را در مجلس خبرگان مطرح کرد». ری‌شهری سپس اضافه می‌کند: «تأمل در آنچه از آقای محمدی گیلانی نقل کردیم، نشان می‌دهد که امام در مورد طرح قائم‌مقامی آقای منتظری در مجلس خبرگان، در مقابل کاری انجام‌شده قرار گرفته بود... . بی‌تردید اگر [اعضای مجلس] خبرگان نظر امام را می‌دانستند، آقای منتظری را به‌عنوان جانشین او تعیین نمی‌کردند». (ری‌شهری. سنجه انصاف. نشر دارالحدیث. تهران. صفحه 16.)

آیت‌الله هاشمی و آیت‌الله منتظری در محضر امام خمینی(ره)
 آیت‌الله محمدی گیلانی می‌گوید درباره انتخاب آقای منتظری به قائم‌مقامی رهبری، هاشمی کاملاً نظری مخالف امام داشته و علی‌رغم نهی امام، به آن عمل هم کرده است

موارد دیگری از این دست اختلاف‌نظرهای عمیق آیت‌الله هاشمی با بنیانگذار کبیر انقلاب اسلامی وجود دارد که از جمله آنها به بحث ارتباط با آمریکا مربوط است و در خاطرات آیت‌الله نیز به آن اشاره‌هایی شده است.

با در نظر گرفتن این اختلاف‌نظرها و با لحاظ این اصل موضوعه مورد اتفاق دوست و دشمن که "ارادت و تبعیت آیت‌الله هاشمی از امام خمینی و قائل بودن ایشان به مشروعیت تام و تمام سیاسی و فقهی امام(ره) تشکیک‌ناپذیر است"، مهمترین نتیجه‌گیری حاصل آن است که نمی‌توان اختلاف نظر میان دو شخصیت را به اختلاف بنیادی تحویل داد، بر مبنای آن موج‌سواری کرد و از این اختلاف‌نظرها عدم اعتقاد آقای هاشمی به آیت‌الله خامنه‌ای را نتیجه‌ گرفت.

به‌ویژه آنکه ارادت به آیت‌الله خامنه‌ای و ضرورت اطاعت از ایشان، بارها در سخنرانی‌های آیت‌الله هاشمی تکرار شده و در این بین تعابیری همچون "عشق من آقای خامنه‌ای است" نیز به میان آمده است.


منبع : تسنیم 

ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:

تبلیغات در نکته آنلاین

ژاپن خواستار کمک ایران برای مهار کره شمالی شد

خواص «رب انار» که همه را شگفت زده می کند

هفته ششم لیگ دسته اول

احتمال معافیت ترامپ از گزارش‌دهی درباره برجام!

بازیگران ثروتشان را از کجا آورده‌اند؟

دفاع تمام قد "لاوروف" از توافق هسته‌ای

جزئیاتی از دیدار سیف با مقامات ترکیه ای و پاکستانی

بررسی صلاحیت رانندگان سرویس مدارس

کمرنگ شدن وحشت بازار سهام از تهدیدات "کره شمالی"

سخنرانی رئیس بانک مرکزی درباره"بانکداری اسلامی"

سیلی ایران به ترامپ و اسرائیل به روایت نیوزویک!

صدور فرمان منبع مسافرتی جدید به آمریکا!

اعلام غیرقانونی بودن همه‌پرسی کردستان از سوی ترکیه

توصیه "نزار قطری" به مداحان ایرانی چیست؟

ممنوعیت تردد زائران اربعین از مرز مهران بدون ویزا

سخنرانی رئیس بانک مرکزی درباره"بانکداری اسلامی"

واکنش "الجبیر" به همه پرسی کردستان عراق

دیدار وزیرخارجه کشورمان با "دی میستورا" در نیویورک

سند اعتراف سعودی به نام «خلیج فارس»!+عکس

نام هر شب محرم بنام کدام شهید کربلاست؟

آغاز سال تحصیلی ۱۳میلیون دانش‌آموز

توسّل عاجزانه به امام زمان (ع) و شفای فرزند

اعلام نتایج کنکور کارشناسی ارشد پزشکی

رونمایی از مدال های بازی های المپیک زمستانی2018

هشدار قاطعانه روسیه به آمریکا

وضعیت پروازها پس از تغییر ساعت رسمی کشور

ابزار های نجومی در ایران باستان چه بودند؟

۱۶ ادعای جالب در مورد ارواح!

ویتامین B3 از علائم کمبود تا درمان

نقدی بر مستند پرسروصدای «انقلاب جنسی»

گزارش فایننشال تایمز از لحن شمرده روحانی در سازمان ملل

فاش شدن قیمت نسخه های Mate 10 Pro هوآوی

واکنش ضرغامی به سخنرانی روحانی

جزئیات طرح رئیس‌جمهور عراق برای تعلیق همه‌پرسی

تصمیم فدرال رزرو "دلار" را تقویت کرد

دستور کار مجلس پس از سه هفته تعطیلی

امریکا از داشتن چنین رئیس‌جمهوری احساس شرم می‌کند

واکنش رئیسی به سخنان سخیف ترامپ

سکوت "قریب" را جدی نگرفتند!

مصرف سوخت خودروهای‌داخلی نصف می‌شود؟!

فاش بنجمارک تبلت Galaxy Tab Active 2

رونمایی نرم افزار موبایل پایان نامه حوزه های علمیه خواهران

پیش‌بینی رشد 2.5درصدی مسکن در سال96+نمودار

توقف عرضه سهام اچ تی سی به طور موقت

میلیون‌ها سال پیش زمین چه شکلی بود؟!+عکس

تعیین سهمیه 200 کیلویی برنج برای هیئت‌ها

لفاظی بی‌سابقه جُبیر علیه ایران!

ساعت رسمی کشور امشب تغییر می‌کند

ذوق‌زدگی ترامپ از دیدار با رهبران جهان!

امضای بزرگترین توافق اقتصادی ایران و انگلیس

امضای بزرگترین توافق اقتصادی ایران و انگلیس

زنان دستفروش شهرستانی در متروی تهران!

تلگرام ۶۰ درصد پهنای باند کشور را اشغال کرده است

آخرین وضعیت جوی روزهای آینده

آخرین مهلت تسویه اقساط سهام عدالت

عقب نشینی وزیرخارجه انگلیس از موضع استعفا

"رئیس جمهور" نیویورک را به مقصد تهران ترک کرد

چند توصیه ساده برای خداحافظی با خستگی مزمن

ادعای حمله سایبری ایران به شرکتهای آمریکایی!

تهدید "اتمی "به آمریکا از سوی کره شمالی!

بازتاب سخنرانی روحانی در مجمع عمومی سازمان ملل در رسانه‌های جهان

جدول/مظنه اجاره آپارتمان نوساز در تهران

انتشار جزئیات طرح سازمان ملل به اقلیم کردستان

جزئیاتی از دیدار روحانی و نخست وزیر انگلیس

درمان کبد چرب در طب سنتی

بازتاب رسانه ای سخنرانی روحانی در سازمان ملل

بازتاب رسانه ای سخنرانی روحانی در سازمان ملل

سخن امام علی(ع) درباره بی نیازی مردم به طلا و نقره

هشدار شدید اللحن روحانی به ترامپِ جاهل

ثبت رکورد امیر سینکی بر فراز قله دماوند +تصاویر

امضای قرارداد جدید بین ایران و روسیه

صعود شدید شاخص بورس

ایران مرکز مثلث ترامپ، مکرون و نتانیاهو!

افزایش ریسک مرگ با داروهای ضد افسردگی

روایت رئیسی از جلسه امروز خبرگان

تکذیب تعدیل نیرو در دانشگاه آزاد

گزارشی درباره بازار جهانی نفت

سرگردانی ۳۶۰مسافر ایرانی در روسیه!

جدول/سکه و دلار ثابت ماند

حضور "پوتین" در رزمایش زاپاد 2017

تکلیف برنامه «هفت» چه شد؟

چند درصد مردم ایران دچار افسردگی هستند

نشست وزیران خارجه گروه 1+5 با ایران قطعی شد

جدول/قیمت انواع گوشت گوسفندی وارداتی

اضافه شدن 4 فیلم به جشنواره فیلم لندن

باران در 8 استان طی امروز و فردا

دیدار روحانی و مکرون در نیویورک

دفاع چین از میانمار در سازمان ملل

سردرد سمت چپ سر را جدی بگیرید!

شیوه تعیین نرخ سکه

پاسخ صداوسیما به انتقادها از آمارهای تلویزیون

تیم فوتبال ایران به نیمه نهایی رسید!

امنیتی‌ترین مراکز جهان +تصاویر

شرط کشورهای تحریم کننده قطر برای حل بحران دوحه چیست؟

عادت های غلط غذا خوردن

جدول/نرخ مصوب گوشت بوقلمون در بازار

علت اصلی تلفات یوز ایرانی چیست؟

سکوت "سوچی" سرانجام شکست!

ایران، طرح پیشنهادی آمریکا را امضا نکرد!

فروش فیلم‌ها در تابستان 96 چگونه بود

واریز سود سهام عدالت هفته آینده

موضع روسیه در قبال اصلاحات سازمان ملل

چهار سخنرانی دیپلماتیک روحانی در سازمان ملل

رمزگشایی از شکسته شدن «سکوتِ پارلمانی» عارف!

طرح‌مشترک فرانسه و ترکیه درباره کردستان عراق

مهمترین مقاصد گردشگران ایرانی

تصاویر/ عظمت روح انسان ها

ادعاهای ضدایرانی نتانیاهو در حضور ترامپ

بهترین درمان برای سوزش معده چیست؟

حمایت شبکه بانکی از بخش تولید

استقلال بدون کاپیتان از بحران خارج می‌شود؟

استقلال بدون کاپیتان از بحران خارج می‌شود؟

اخراج سفیر کره شمالی از اسپانیا

عجیب‌ترین اتفاق روی سایت باشگاه استقلال

دیدار وزرای خارجه ایران و انگلیس در نیویورک

توصیه های روحانی به دبیرکل سازمان ملل چه بود؟

ترامپ تهدید کرد؛ روحانی هشدار داد!

افتتاح رسمی اولین پایگاه نظامی آمریکا در اسرائیل

آیا سفر به گذشته ممکن است؟

نذری عجیب دختر برای ازدواج

شفافیت پوست با روغن کنجد

با خواندن نماز شب چه چیزی نصیبمان می شود؟

آیا مورفین دردهای مزمن را بدتر می‌کند؟

روحانی اولویت‌های وزارت اطلاعات را ابلاغ کرد

سه کشور به رقابت اسکار اضافه شدند

۵ عادت غذایی که لاغرتان می‌کند

ابلاغ اولویت های وزارت نفت از سوی رئیس جمهور

اولویت های اشتغالی وزارت کار مشخص شد

بازتاب سفر روحانی به آمریکا در رسانه‌های خارجی

بازتاب سفر روحانی به آمریکا در رسانه‌های خارجی

بهترین لایه‌بردار برای پوست‌های چرب

مقصر نواقص ورزشگاه نقش جهان کیست؟

فردا؛ سومین اجلاس پنجمین دوره مجلس خبرگان

اوپل در ایران نمایندگی دارد؟

معرفی برندگان جشنواره فیلم تورنتو

ابلاغ اولویت های وزارت خارجه از سوی رئیس جمهور

در سینمای ایران چند اثر ضدآمریکایی ساخته شده است؟

موارد استفاده و عوارض مصرف قرص «رانیتیدین»

تغییر ساعت کار ادارات تهران از مهرماه

رهایی از جریمه های رانندگی با یک برنامه موبایلی!

سرپرست دانشگاه علوم پزشکی ایران منصوب شد

سهم کشورهای مسلمان در تجارت خارجی میانمار+جدول

حاشیه دار شدن جشن دکتر "ُسلام"!

فیلم/نماهنگی متفاوت از سریال "شهرزاد" با صدای "رضا صادقی"

این بود «جشن ملی» سینمای ایران!!

دیدار سفرای ایران و ترکیه در بغداد

آخرین وضعیت قیمت طلا در امروز

رونمایی از قدیمی ترین سند ازدواج کشور

قاضی "مقیسه" درباره ادعاهای بابک زنجانی چه نظری دارد؟

آشنایی با سریال‌هایی که در محرم 96 پخش خواهند شد

گران شدن قیمت "بنزین" در عربستان!

جدول/قیمت انواع روغن خوراکی

قیمت تخم مرغ پایین آمد!

پاسخ برنی سندرز به اتهام‌زنی‌های کلینتون

اگر منظم ورزش نکنید، چه اتفاقی می‌افتد؟

آشنایی با چیزهایی که ناخواسته رابطه را به هم می زند

بابک زنجانی از دادگاه اخراج شد!

قیمت نفت افزایش یافت

تغییر دبیر ستاد توسعه ICT و فضای مجازی

تلاش های رئیس موساد برای لغو برجام!

باورهای اشتباه در مورد نوشیدن آب

اعلام زمان معرفی استانداران جدید

رونمایی از طرح های ویژه برای استفاده کودکان از اینترنت

آمادگی ایران برای حضور در ۲ پروژه فضایی

جدول/رشد ۳۳ ارز در بازار بین بانکی

ابلاغ ضمایم احکام وزرا از سوی "رئیس جمهور"

آژانس بین المللی انرژی اتمی اتهام «ضعف» در برابر ایران را رد کرد

احتمال وقوع سیل در ۱۰ استان

آیاهزینه حذف آزمایشی برچسب قیمت‌ها را مردم می‌پردازند؟

عنوان دومی سپیده توکلی در ۶۰ متر با مانع پنجگانه

تعیین نماینده 47 کشور برای اسکار 2018

خواص جالب عصاره توت برای پوست

خبرهایی جدید از انتخاب دو وزیر جامانده از دولت

ثابت ماندن ساعت"طرح ترافیک" و "زوج و فرد" در نیمه دوم سال

پول یارانه تا پایان سال از کجا تهیه می شود؟

امکان پرداخت کارتی کرایه تاکسی‌ها!

قربانیانِ "شاهزاده جوان" چه کسانی هستند؟

هشدار روحانی به ناقضان "برجام"!

فراخوان جشنواره فضای مجازی انقلاب اسلامی

شیوه تدوین قوانین خدمات مالی دیجیتال

آثار احساس شرم در رابطه زناشویی

فراخوان دومین جشنواره فرهنگ، هنر و صنعت

اعلام نتیجه جلسه هیات مدیره باشگاه استقلال

برزیل با پیروزی بر ژاپن قهرمان شد

طرح جدید روسیه برای امنیت سایبری در جهان

روش های معجزه آسای برای افزایش انرژی

تقاضای زیست‌محیطی سازمان ملل از ایران

آخرین وضعیت گزینه‌های وزارت نیرو و علوم

اعلام زمان تقدیم لایحه بودجه 97 به مجلس

جدول/نرخ مصوب انواع حبوبات در میادین

وعده تیلرسون به لیبی چه بود؟

دستور ویژه رئیس جمهور به وزرا و استانداران

هر حرکت غلط در برجام با عکس‌العمل جمهوری‌ اسلامی مواجه خواهد شد

صادرات کالا کمرنگ شد

افتتاح سامانه فرزندخواندگی بهزیستی

لغو ساخت تبلت هواوی نکسوس با سیستم عامل اندرومدا

چند درصد سرطان ها ارثی است؟

درخواست بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق(ع) از روحانی

ابتلا سه برابری زنان به MS نسبت به مردان!