22: 09 - پنجشنبه 02 آذر 1396
کد خبر: ۴۷۸۱۳
تاریخ انتشار: ۲۳ دی ۱۳۹۵ - ۱۲:۱۵
در دوران پس از جنگ تحمیلی، جبران خسارت‌های جنگ حدود هزار میلیارد دلار برآورد می‌شد، کشور نیازمند توسعه بود و مردم هم از انقلاب خود توقعاتی داشتند آن‌هم با همه کمبودهایی که بود و ارز و سرمایه‌ای که نبود.
آیت‌الله هاشمی رفسنجانی مردی بود که جدای از وجهه سیاسی و انقلابی، در اقتصاد نیز از چهره‌های سیاست‌ساز و اثرگذار محسوب می‌شد. حضور مرحوم هاشمی رفسنجانی در حوزه‌های نظری و عملی اقتصاد کشور به همان روزهای اول انقلاب برمی‌گردد؛ او در هر جایگاهی که بود، سخنرانی‌های بسیار تاثیرگذاری در این دوره داشت؛ بی‌شک خطبه‌های آیت‌الله هاشمی در نماز جمعه با موضوع عدالت اجتماعی از یادها نمی‌رود.

دوران جنگ، با توجه به جایگاه مرحوم هاشمی رفسنجانی به‌عنوان فرمانده جنگ و همچنین از آنجا که شرایط جنگی، اقتصاد ویژه جنگی نیز می‌طلبید، از جمله دوره‌های بارز تاثیرگذاری آیت‌الله رفسنجانی بر حوزه‌های اقتصادی کشور بود. 

وی در چگونگی بسیج منابع کشور در خدمت جنگ نقش کاملا جدی داشت و با ایجاد معاونت‌های جنگ در وزارت‌خانه‌ها و سازماندهی آنها در نهاد ریاست جمهوری، عمده امکانات تولیدی، توزیعی وانسانی کشور را در مسیر جنگ هدایت کرد؛ کاری که دقیقا تاثیرگذار هم بود و کارها را به سامان کرد.

بعد از جنگ نیز کشور به‌گونه‌ای دیگر نیازمند اقتصادی ویژه بود. در دوره سازندگی، در کنار اقتضائات دوره سازندگی و ترمیم خسارت‌های جنگ، باید برای برای توسعه کشو زمینه‌سازی می‌شد ضمن اینکه انتظارات متراکم شده مردم از انقلاب نیز در این دوره باید پاسخ داده می‌شد؛ آنها می‌خواستند مشکلات رفع شود و برنامه ریزی‌های عقب افتاده و آسایشی که انتظار داشتند محقق شود.

همین مسائل، اقتصاد دوره سازندگی را ویژه می‌کرد؛ در آن روزگار، جبران خسارت‌های جنگ حدود هزار میلیارد دلار برآورد می‌شد، کشور نیازمند توسعه بود و مردم هم از انقلاب خود توقعاتی داشتند آن‌هم با همه کمبودهایی که بود و ارز و سرمایه‌ای که نبود.

در دولت دوم سازندگی که من وارد وزارت بازرگانی دولت هاشمی شدم، کل منابع ارزی کشور 10 میلیارد دلار بود آن هم به صورت یوزانس. در این‌ شرایط، تامین نیاز کشور از گندم و روغن و برنج گرفته تا بقیه نیازهای عمومی، بیش از 10 هزار قلم کالا می‌شد که در داخل به قدر کافی وجود نداشت و باید از مسیر واردات تامین می‌شد اما کل ارزی که به صورت یوزانس مدت‌دار 6 ماهه در اختیار وزارت بازرگانی بود به سه میلیارد دلار می‌رسید.

با این پول باید همه اقلام مورد نیاز را تامین می‌کردیم و در عین حال باید زمینه سرمایه گذاری نیز آماده می‌شد؛ یعنی علاوه بر نیازهای جاری کشور، نیازهایی هم برای سرمایه گذاری وجود داشت چراکه کشور قرار بود در مسیر توسعه و سازندگی هم قرار بگیرد. به عنوان نمونه ما در آن دوران، کشور سالانه به 200 هزار تن انواع لاستیک خودرو و ماشین نیاز داشت و کل تولید داخلی هم به 70 هزار تن می‌رسید و مابقی باید وارد می‌شد تا نیاز کشور بالانس شود.

از دیگر سو در آن وضعیت تنگنای منابع، قرار بود برای ایجاد کارخانه لاستیک‌سازی هم سرمایه‌گذاری شود. در آن دوران برای تحقق این امر، از مجموع واردات لاستیک کشور حدود 80 هزار تن کم کردیم و منابع رها شده از این محل را برای ساخت و توسعه 10 کارخانه لاستیک‌سازی اختصاص دادیم. دولت سازندگی، برای سرمایه گذاری، توسعه و سازندگی کشور یا باید پس‌انداز می‌داشت که نداشت، یا باید استقرض می‌کرد که قرار نبود استقراض کند و یا باید از محل کم کردن واردات کار را پیش می‌برد که برد.

در حقیقت در این شرایط، کشور با تامین دو سوم یا نصف نیاز موجود اداره می‌شد تا برای توسعه وسازندگی کشور هم مهلتی باشد؛ زمینه‌سازی برای همه طرح‌های مختلف دوره سازندگی، از 40 سدی که ساخته شد تا راه‌ها، نیروگاه‌ها، صنایع پتروشیمی و دیگر سرمایه گذاری‌ها همگی از محل کم کردن واردات بود.

حقیقتا اداره کشور با تامین نیمی از نیاز کشور و هدایت منابع به سمت سرمایه‌گذاری‌های توسعه‌ای کار سختی بود، در این شرایط تورم هم ایجاد می‌شد ضمن اینکه انتظارات مردم هم بود و از آن سو، سرمایه گذاری‌های آتی هم مطرح بود. رئیس دولت سازندگی، دوران سختی را مدیریت کرد؛ از بارزترین خصوصیات آیت‌الله هاشمی رفسنجانی این بود که هم در حوزه‌های نظری مسلط بود و الگو و مدل داشت و هم در حوزه اجرا و مدیریت مسلط بود یعنی اینطور نبود که در حوزه‌های اجرایی مع‌الفارق باشد؛ روحیه واگذاری کارها به مردم را هم داشت. او عمیقا معتقد بود که کارها باید در دست مردم باشد مگر جایی که مردم نتوانند یا امکان حضور آنها نباشد یا حوزه استراتژیک باشد و نیازمند اقدام و حضور دولت.

مرحوم آیت‌الله هاشمی، در طول هشت سال پربار دوران ریاست‌جمهوری، در شئون مختلف اقتصادی داخل شد و به تنظیم امور پرداخت، بعد از آن در پست ریاست مجلس در حوزه قوانین مربوط به اقتصاد، هوای این حوزه را داشت و از آن به بعد نیز از زاویه تشخیص مصلحت نظام نظاره‌گر اقتصاد بود. اگر به کل دوره حضور آیت‌الله رفسنجانی در سیاست‌گذاری کشور نگاه کنید، او همیشه به تناسب اقتضائات زمانی و مکانی و با توجه به امکانات کشور چه در حوزه نظر و چه در حوزه مدیریت و اجرا یک نگاه ویژه عملیاتی به اقتصاد داشت.

مرحوم آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، در اقتصاد استعداد داشت، در تصمیم‌گیری، استوار و در حوزه اجرا، مسلط و مرد اقدام و عمل بود.

منبع : اقتصاد نیوز 
مطالب مرتبط
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:

«یانگوم» چقدر به زلزله‌زدگان کمک کرده است؟

نگاهی به کیفیت مکالمه میت 10 پرو

چرا کودکان رسانه‌ای شده‌اند؟

تمدید مهلت ثبت نام آزمون استخدامی وزارت نفت

بیانیه حزب رفاه موریتانی در حمایت از ایران و حزب‌الله

افزودن قابلیت جدید به پخش زنده اینستاگرام

اظهارات" حجت الاسلام قرائتی" درباره فضای مجازی

دارو هم گران شد!

تشکر مقام سازمان ملل از دستور رهبرانقلاب

آشنایی با مناسب های وارداتی به تقویم ایرانی ها

رکورد موگابه به ملکه انگلیس رسید!

کاهش دما در شمال کشور

قیمت واقعی سکه از زبان رئیس اتحادیه طلا

تاثیر میزان ویتامین D بر درمان ناباروری

شهری باستانی که مردمانش به سنگ تبدیل شدند+عکس

پاسخ قاطع به تهدیدات علیه ایران

دستمال مخدر، هزار تومان!!

اعلام تاریخ ثبت نام فیلم های ایرانی در جشنواره جهانی فجر

تخم‌مرغ وزن شما را کاهش می‌دهد!

اعلام دلیل حضور «فرهادمجیدی» در وزارت ورزش

اعلام قیمت جدید "نان"

تصویب یک فوریتی طرح حذف تعطیلی روز هشتم ربیع الاول از تقویم

نکات خواندنی و جذاب از جام جهانی روسیه 2018

گارانتی دولتی مهم ترین درخواست خارجی‌ها

همراه شدن"اروپا" با ترامپ چقدر محتمل است؟

آغاز ثبت نام آزمون دکترای 97 از امروز

توصیه سازمان ملل به کردستان عراق

جدول/حرکت معکوس نرخ دلار

وعده جدید برای واریز سود سهام عدالت!

آینده سیاسی نامعلوم جهانگیری!

محدودیت‌های ترافیکی آخرهفته

افشای نامه محرمانه سعودی‌ها برای رابطه با اسرائیل

سینمای ایران چه دستاوردهایی داشته است؟

آیا حباب سکّه می‌ترکد؟

آشنایی با داروهایی که باعث خرابی دندان میشود

ویژگی‌های مرحوم علامه جعفری در بیان "رهبر انقلاب"

طرح دولت برای جایگزینی مسکن مهر چه شد؟

وقوع برف و کولاک در سه استان کشور

موافقت وزیر ورزش با استعفای مدیرعامل پرسپولیس

می توانیم خودمان را خوش شانس تر کنیم؟

موج واکنش‌ها در پی اعلام رسمی پایان سیطره داعش

آمریکا به دیدار اسد و پوتین واکنش نشان داد!

توصیه های درمانی امام رضا(ع) برای ماه آذر

حمایت رئیس قبیله سعودی از بیانیه ضدایرانی اتحادیه عرب

بیانیه وزارت امور خارجه درباره پایان داعش

تصاویر/دیدنی های جهان

موج نگرانی از غیبت های طولانی پادشاه مراکش

واکنش مطبوعات عربی به پیام سردار سلیمانی

آشنایی با دشمن بیماری های قلبی

فیلم/ انتشار نماهنگ «انتقام سخت» به بهانه اعلام نابودی داعش توسط سردار سلیمانی

تحریم "سیاست مدار روس" توسط شورای اروپا

اعلام زمان بازی بادران و پرسپولیس

«چهل‌ چراغ»؛ متفاوت‌ترین برنامه عاشورایی امسال

برگزاری جشنواره فروش ویژه بازی های برترایرانی

تصویب کلیات طرح اصلاح قانون چک

چرا باید نماز را عربی بخوانیم؟

دیدار ظریف با معاون دبیرکل سازمان ملل

ناهنجاری «مغزی»در مبتلایان به افسردگی و اضطراب!

فردا؛ دیدار بسیجیان با «رهبر انقلاب»

آشنایی با فضیلت‌های ماه ربیع الاول

قیمت گوشت گوسفندی در بازار

خاوری "مدیرعامل وقت بانک ملی" محاکمه شد

کاهش محسوس دما در کشور

دیدار پوتین با "رییس جمهور سوریه"

ایجاد شبکه دولت الکترونیکی

موتورسواران، از فردا مواظب این سه تخلف باشید!

انتقاد از عملکرد صداوسیما در پوشش اخبار زلزله غرب کشور

توافق جدید مسکو، تهران و آنکارا درباره سوریه

5 ماده برای سم زدایی کامل پوست

راز‌هایی درباره فواید صدقه دادن

موگابه در آستانه استیضاح!

اعلام اسامی بازیکنان تیم ملی بسکتبال برای بازی با عراق

هشدار رئیس جمهور به "مکرون" درخصوص برجام

اولتیماتوم دولت به دارندگان ارز

قدرت‌نمایی «چین» در بازار سینما

بازتاب پیام سردار سلیمانی به رهبرانقلاب

با غم و اضطراب ناشی از زلزله چه باید کرد؟

حباب بی‌سابقه "سکه" از کجا آب می‌خورد؟!

رهبر انقلاب تاکنون در کدام مناطق زلزله‌زده حضور پیدا کرده‌اند

تلگرام در پاکستان مسدود شد!

انتقاد آخوندی از مسکن مهر

آیا موسیقی روی حال ‌و ‌هوای ما تأثیر می‌گذارد؟

پذیرش 13هزار نفر در تکمیل ظرفیت کنکور96

ویدئو/ بازخوانی بیانات رهبرانقلاب درباره اراده جمهوری اسلامی ایران در مبارزه با داعش

ابعاد جدید جاسوسی از گوشی‌های وان پلاس

دیدار ضد ایرانی نتانیاهو و ماکرون

عربستان به جنگ حمله سایبری رفت

آغاز فصل جدید روابط روسیه و چین با قرارداد روس‌نفت

علت کدر شدن آب در مناطق زلزله‌زده

ممنوعیت شادی در کره شمالی!

چرا مرتضوی به دادگاه نرفت

تمدید مهلت ثبت نام آزمون استخدمی وزارت نفت

آمازون اطلاعات سیا را ذخیره می کند

ایجاد کمپین "کانکس" در کشور برای زلزله‌زدگان

اظهارات مهم مقتدا صدر درباره العبادی

روحانی اتحادیه عرب را رسوا کرد!

اعلام بهترین مستندهای سال آمریکا

درمان"کبدچرب" با کمک گیاهان طبیعی

کدام سفیر مقام بالاتری از وزیر خارجه ایران داشت؟

جدول/رشد قیمت 23 ارز در بازار ارز بین‌بانکی

آغاز بارش باران در مناطق زلزله‌زده از امروز

حمایت از همجنسگرایی برای خانم‌های خانه‌دار! +عکس

درخواست عجیب عربستان از ایران چیست؟

ربیع‌الاول؛ ماه حیات و زندگی + اعمال

دختر وزیری که جاسوس شد!

چرا به کیفیت پخش سینماها بی‌توجه هستیم

افزایش طول عمر با رژیم غذایی کاهش وزن!

نتایج جلسه ویژه بانک‌ها برای کمک به زلزله‌زدگان

کشف "چای" چگونه بود؟

خیز ناموفق طلا برای صعود به ۱۳۰۰ دلار

آیا قاتل ستایش بالاخره اعدام می‌شود؟

واشنگتن پست از تحریم های جدید علیه ایران خبر داد

رایزنی روس‌ها درباره کره‌شمالی

دلیل استعفای سعدالحریری از نگاه نشریه غربی

آیا می توان به امتیاز DxOMark اعتماد کرد؟

اعلام رقم بدهی های خارجی کشور

کاهش نرخ بانکی دلار و پوند

اتهام خاوری چیست؟

علت سکوت کفاشیان مقابل علی کریمی

روایت فایننشال تایمز از شرط آزادی شاهزادگان سعودی

تولید چادر فرار از اینترنت وجاسوسی سایبری

افزایش اعتیاد و افسردگی زنان در کشور

تصاویر مرموزی که از سِر درون شما خبر می دهند!+تصاویر

روش هایی برای حفظ سلامت مثانه

از مسکن مهر تا مسکن اجتماعی؛ دیکته نانوشته غلط ندارد

زنجیره سامانه‌های اپتیک‌ نیروهای مسلح کامل شد+عکس

جدول/قیمت آپارتمانهای ارزان تهران

تصاویر/ حضور رهبر انقلاب در روستاهای زلزله‌زده

تبعات ازدواج سفید؛ اعتیادوسقط جنین!

زلزله‌ کرمانشاه و سرمایه اجتماعی!

تصاویر/دیدنی های جهان

جدول/ طرح جدید فروش اقساطی محصولات ایران خودرو

من با یکایک دل‌های داغدار شما همدردم

رقیق کردن خون به روش های طبیعی

آیابست‌نشینی یاران احمدی‌نژاد یک اقدام برنامه‌ریزی شده بود؟

پیام آشکار لبنان به نشست وزرای عرب در قاهره

پوشش بیمه‌ای ۱۱۰هزار نفر از اتباع

چگونه سایت خود را رفع فیلتر کنیم

دلایل عدم لغو روادید میان ایران و عراق

سفر حریری به مصر و کویت در هاله‌ای از ابهام!

وزن‌کشی چالش جدید کشتی‌گیران

تب در بزرگسالان چه زمانی خطرناک است

اشتباه رسانه‌ها در زلزله مساوی است با شایعه

هواپیماهای ایران را به دیگری فروختند؟!

غایبان سرشناس اجلاس قاهره

سیا چگونه و چرا علیه ایران سندسازی می‌کند؟

نشست الحریری و ماکرون در کاخ الیزه

زود‎پز مواد مغذی غذا را از بین می‎برد؟

استقبال نروژ از حضور در پروژه های نفت و گاز ایران

چرا علم از ثروت بهتر است؟

ممنوعیت خروج دو فرزند"حریری" از عربستان!

صدور معدوم کردن ساعت های هوشمند کودکان در آلمان

اعلام نامزدهای بهترین‌های سال ۲۰۱۷ آسیا

منع استفاده از اپلیکیشن «ویز» به دستور قضایی

واگرایی نرخ دلار بانکی و آزاد در نیمه نخست امسال

ممنوعیت خروج دو فرزند"حریری" از عربستان!

سفر معاون دبیرکل سازمان ملل به ایران

فواید ماست یونانی برای سلامتی

خیانت حریری به بن سلمان یا مقدمه چینی برای حمله به لبنان!

معرفی مدیرکل سیاسی وزارت کشور

احتمال افزایش جان‌باختگان زلزله به ۵۰۰ نفر!

چگونه مورچه ها را فراری دهیم؟

اظهارات مداخله جویانه جبیر علیه "حزب‌الله لبنان"!

کذب بودن ادعای تحریم بانک سپه از سوی آلمان

آشنایی با خواص اسپند

کلوبی کاملا مردانه و مرموز در آمریکا

روایت العرب از استراتژی آمریکا علیه ایران

رکورد قیمت طلا در بازارهای جهانی

اعلام زمان بازگشت حریری به لبنان

آخرین مهلت تکمیل ظرفیت پیام نور و غیرانتفاعی‌

سوء استفاده بی‌بی‌سی از زلزله کرمانشاه

آخرین وضعیت احتمالی ابوبکر البغدادی

چالش قیمت‌ لوازم خانگی از ماه آینده

کلید طرح کاهش خرید نفت از ایران از سوی "ترامپ"

HPV ایدز نیست اما به خطرناکی آن است!

ادعای اقدام شرم‌آور سعودی‌ها علیه "همسر حریری"

کاوه رضایی ستاره ایران در جام جهانی 2018

اعلام زمان شروع فعالیت مدارس مناطق زلزله زده

اقلام مصرفی، صدرنشین واردات در سال۹۶

اقلام مصرفی، صدرنشین واردات در سال۹۶

افشای بازیگری از پشت پرده ابتذال در سینما!

شرط کره‌شمالی برای مذاکره بر سر تسلیحات اتمی

راهکارهایی برای تقویت "سلامت روان"

آمادگی مشروط کرسنت برای دریافت گاز از ایران

آمادگی مشروط کرسنت برای دریافت گاز از ایران

تحریم بانک سپه ایران از سوی آلمان!

تحلیلی درباره اقدامات نمایشی احمدی نژادی ها

اخبار ضد و نقیض درباره ورود حریری به فرانسه

اخبار ضد و نقیض درباره ورود حریری به فرانسه

بالاترین حسرت حرامخور در قیامت از چیست؟

تقدیر رهبر انقلاب از کارگردان فیلم دفاع مقدسی «ویلایی‌ها»

چرا مغز هنگ می‌کند؟

برخورد پادشاه روم در قبال نامه پیامبر(ص)

دیدار رؤسای ستاد کل نیروهای مسلح ترکیه، روسیه و ایران

جزئیاتی جدید از افزایش قیمت نان

هواپیمای الحریری سر از پاریس درآورد!

توتال "خواب نفت" را خراب کرد!

اعلام آخرین آمار قربانیان زلزله

آغاز جشنواره جهانی فیلم های ورزشی 2017 میلان

قیمت‌های جدید نان از اول آذر+جدول