08: 18 - شنبه 29 مهر 1396
کد خبر: ۵۸۲۴۱
تاریخ انتشار: ۱۷ مرداد ۱۳۹۶ - ۲۳:۰۰
سحر در لغت به معنای انجام کاری باطل است که به شکل حق درآمده که به آن خدعه نیز گفته می شود.
سحر در لغت به معنای انجام کاری باطل است که به شکل حق درآمده که به آن خدعه نیز گفته می شود.[1] هم چنین به هر چیزی که سبب آن پنهان و دقیق و ظریف باشد، اطلاق می گردد. سحر در اصطلاح، مجموعه باورها، اعمال، فنون و روش هایی است که گمان می رود می توان با بکارگیری آن شرایط طبیعی و فراطبیعی را دگرگون نمود و بدین ترتیب به اهدافی دست یافت. در قرآن کریم 66 آیه به سحر و ساحری اختصاص دارد. یکی از آیاتی که از سحر و جادو سخن گفته است، آیه 102 سوره بقره است:
« وَ اتَّبَعُواْ مَا تَتْلُواْ الشَّیَاطِینُ عَلىَ‏ مُلْکِ سُلَیْمَنَ وَ مَا کَفَرَ سُلَیْمَنُ وَ لَاکِنَّ الشَّیَطِینَ کَفَرُواْ یُعَلِّمُونَ النَّاسَ السِّحْرَ وَ مَا أُنزِلَ عَلىَ الْمَلَکَینْ‏ِ بِبَابِلَ هَرُوتَ وَ مَرُوتَ وَ مَا یُعَلِّمَانِ مِنْ أَحَدٍ حَتىَ‏ یَقُولَا إِنَّمَا نحَْنُ فِتْنَةٌ فَلَا تَکْفُرْ فَیَتَعَلَّمُونَ مِنْهُمَا مَا یُفَرِّقُونَ بِهِ بَینْ‏َ الْمَرْءِ وَ زَوْجِهِ وَ مَا هُم بِضَارِّینَ بِهِ مِنْ أَحَدٍ إِلَّا بِإِذْنِ اللَّهِ وَ یَتَعَلَّمُونَ مَا یَضُرُّهُمْ وَ لَا یَنفَعُهُمْ وَ لَقَدْ عَلِمُواْ لَمَنِ اشْترََئهُ مَا لَهُ فىِ الاَْخِرَةِ مِنْ خَلَاقٍ وَ لَبِئْسَ مَا شَرَوْاْ بِهِ أَنفُسَهُمْ لَوْ کَانُواْ یَعْلَمُون.»
و آنچه را که شیطان [صفت‏] ها در سلطنت سلیمان خوانده [و درس گرفته‏] بودند، پیروى کردند. و سلیمان کفر نورزید، لیکن آن شیطان [صفت‏] ها به کفر گراییدند که به مردم سحر مى‏ آموختند. و [نیز از] آنچه بر آن دو فرشته، هاروت و ماروت، در بابِل فرو فرستاده شده بود [پیروى کردند]، با اینکه آن دو [فرشته‏] هیچ کس را تعلیم [سحر] نمى‏ کردند مگر آنکه [قبلًا به او] مى‏ گفتند: «ما [وسیله‏] آزمایشى [براى شما] هستیم، پس زنهار کافر نشوى.» و [لى‏] آنها از آن دو [فرشته‏] چیزهایى مى‏ آموختند که به وسیله آن میان مرد و همسرش جدایى بیفکنند. هر چند بدون فرمان خدا نمى ‏توانستند به وسیله آن به احدى زیان برسانند. و [خلاصه‏] چیزى مى‏ آموختند که برایشان زیان داشت، و سودى بدیشان نمى‏ رسانید. و قطعاً [یهودیان‏] دریافته بودند که هر کس خریدار این [متاع‏] باشد، در آخرت بهره‏ اى ندارد. وه که چه بد بود آنچه به جان خریدند- اگر مى‏ دانستند.

این آیه از سحر و جادوگری در میان مردم بابل سخن می گوید و شاید تنها آیه ای است که به تاثیر داشتن سحر اشاره می کند، آنجا که بیان می کند ساحران بین زن و شوهر جدایی می انداختند. به همین دلیل برخی علما سحر بیان شده در این آیه را سحر موثر خوانده اند. [2] اما در آیاتی دیگر به بی اثر بودن سحر اشاره شده است، مثلا در آیه 116 سوره اعراف که از سحر ساحران فرعون سخن گفته شده است، می فرماید:
« قَالَ أَلْقُواْ فَلَمَّا أَلْقَوْاْ سَحَرُواْ أَعْینُ‏َ النَّاسِ وَ اسْترَْهَبُوهُمْ وَ جَاءُو بِسِحْرٍ عَظِیمٍ[3]». در عبارت « سَحَرُواْ أَعْینُ‏َ النَّاسِ»در این آیه اشاره شده که این ساحران تنها چشمان مردم را سحر کردند. یعنی با تلقین هایی که ساحران کرده بودند و صحنه سازی هایشان ، این چنین در چشم مردم مجسم می شد که چوب ها جان گرفته اند.
مفسران درباره سحر و حقیقت داشتن آن دیدگاه های مختلفی دارند. برخی آنرا واقعی می دانند، برخی معتقدند آیات قرآن درباره حقیقی بودن یا نبودن آن سکوت کرده است، برخی نیز سحر را دارای اثر نمی دانند. اکثر مفسران اهل سنت مانند فخر رازی[4] سحر را واقعی می دانند. در میان شیعیان نیز برخی مفسران مانند علامه طباطبایی و آیه الله مکارم سحر را حقیقی دانسته اند. اما آیه الله مکارم تاکید می کند که این آیات مشخص نمی کند تاثیر سحر تنها روانی است یا تاثیر جسمانی هم دارد.[5] برخی نیز با این دلیل که در کتاب و سنت دلایل کافی بر وقوع سحر موجود و امر به پناه بردن از آن شده است، نتیجه می گیرند سحر حتما واقعیت دارد.[6]

اما برخی مفسران شیعی مانند ابن شهر آشوب و آیه الله معرفت مخالف اثر داشتن و واقعی بودن سحر هستند. برخی با توجه به آیاتی مانند آیه 116 سوره اعراف که به واقعی نبودن سحر اشاره دارد، با حقیقت داشتن سحر مخالفت می کنند[7]. برخی نیز معتقدند با علم به صحت معجزات انبیا این امور از سوی ساحران امکان پذیر نیست، زیرا در این صورت توقع می رود مانند معجزات با سحر و حیله انجام شود.[8] اما باید گفت این مسائل با ربوبیت الهی و وقوع معجزات هیچ منافاتی ندارد، زیرا سنت الهی براین جاری شده که این قدرت را به ساحر عطا کند که با خواندن وردی سحر او تاثیر گذار باشد[9] و اعجاز انبیا قابل مقایسه با سحر ساحران نبوده و به راحتی سحر آنان را می تواند باطل کند.
علامه طباطبایی ذیل همین آیه مطرح شده به اثبات اثر داشتن سحر می پردازد. وی معتقد است جاى هیچ تردید نیست که بر خلاف عادت جاریه، افعالى خارق العاده وجود دارد، حال یا خود ما آن را به چشم دیده‏ایم، و یا آنکه بطور متواتر از دیگران شنیده و یقین پیدا کرده‏ایم، و بسیار کم هستند کسانى که از افعال خارق العاده چیزى یا کم و یا زیاد ندیده و نشنیده باشند، بسیارى از این کارها علل مادی و طبیعی دارد و تنها با تمرین و ممارست زیاد تحقق یافته اند، مانند شعبده بازی. دسته ای دیگر علل طبیعی مرموزی دارند که تنها به این دلیل که ما اسباب آنرا نمی دانیم برایمان عجیب است. مانند نسوختن فردی در آتش که بدنش آغشته به ماده نسوز است.اما برخی امور هستند که منشا طبیعی و عادی ندارند، مثلا احضار ارواح و بیمار ساختن و خواب نمودن و پیشگویی از آینده. این کارها از نیروی اراده و باور به تاثیر است که تحقق می پذیرد. در واقع ساحر دارای چنین اراده ای است که می تواند چنین اعمالی انجام دهد. اما باید دانست هر قدر اراده و قدرت تاثیر یک ساحر بالا باشد باز هم تواناییهای او انسانی و تابع ضعف ها و نقص های انسان است. اما اگر صاحب اراده از انبیا و اولیا باشد و صاحب مقام یقین که جز برای خدا اراده‎ای نمیکنند، آنگاه این اراده، آلوده به هوا و هوس نمی شود، در نتیجه اراده‎ای ربانی است که تاثیرش حدود معینی ندارد و می تواند اراده ساحران را بی اثر کرده و سحر آنان را باطل نماید.[10]

بنابراین طبق استدلال علامه صحیح تر آنست که تاثیر سحر را بپذیریم. اما باید دانست که خداوند برای امتحان و ابتلای بندگان اجازه انجام این امور را به انسان داده است؛ اما پرداختن به آن یا آموزش آن هم ردیف کفر است. هم چنین چنان چه خداوند در بخش پایانی آیه مطرح شده، می فرماید هیچ کس بدون اذن خدا نمی تواند به کسی ضرر برساند، نباید نگران تاثیر این امور در زندگی بود و قدرت خداوند و کرامات اولیای الهی برتر و قوی تر از قدرت ساحران است.
پی نوشت:
[1] . ابن فارس، معجم المقاییس اللغة، (عبد السلام محمد هارون)، دارالفکر،1399ق،ج‏3، ص: 138
[2] . خرمشاهی، بهاءالدین، دانشنامه قرآن و قرآن پژوهی، انتشارات دوستان و ناهید، 1379ش، ج2، ص1194
[3] . گفت: «شما بیفکنید!» و هنگامى (که وسایل سحر خود را) افکندند، مردم را چشم‏ بندى کردند و ترساندند و سحر عظیمى پدید آوردند.
[4] . فخرالدین رازی، محمد بن عمر، مفاتیح الغیب، ج3، ص620
[5] . مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، دار الکتب الإسلامیة، ج‏1، ص: 379
[6] . زمخشری، محمود، الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل، بیروت: دار الکتاب العربی، چاپ سوم، 1407 ق، ج‏4، حاشیه احمد بن منیر، ص821
[7]. شبهات و ردود حول القرآن، موسسه التمهید، قم،1423ق، ص: 221
[8] . طوسی، محمد بن حسن، التبیان فی تفسیر القرآن، بیروت: دار احیاء التراث العربى، بی تا ص371؛ ابن شهر آشوب، محمد بن علی، متشابه القرآن و مختلفه، قم: انتشارات بیدار، 1410 ق، ج‏1، ص: 39
[9] . فخرالدین رازی، محمد بن عمر، مفاتیح الغیب، بیروت: دار احیاء التراث العربى، 1420 ق،ج3، ص620-621
[10] . ترجمه تفسیر المیزان، دفتر انتشارات اسلامى جامعه‏ى مدرسین حوزه علمیه ق، قم،1374،ج‏1، ص: 363-366



منبع:انوار طاها 
مطالب مرتبط
ارسال نظر
نام:
ایمیل:
* نظر:

دیدار رییس سازمان صدا وسیما با دبیرکل حزب‌الله لبنان

میزان یارانه دریافتی هر فرد تا الان چقدر است؟

گوشی های آیفون هم رجیستر می‌شوند؟

سرگردانی 6 ساله «حمایت از کودکان» در مجلس!!

سرگردانی 6 ساله «حمایت از کودکان» در مجلس!!

برگزاری نمایش مردمی «قهرمانان کوچک» ۲۸ مهر

اعلام بیکارترین استان های کشور +جدول

مخالفت"رئیس جمهور" با توقف پرداخت سود سهام عدالت

زیارت امام حسین(ع) بر چه کسانی واجب است؟

ممنوعیت شکار پرندگان مهاجر وحشی

آشنایی با خطرناک‌ترین سناتور ایران‌ستیز آمریکایی در عصر ترامپ

نامشخص بودن زمان واریز سود سهام عدالت!

اعلام نتایح تکمیل ظرفیت کنکورپزشکی و دامپزشکی دانشگاه آزاد

بیست و هشتم محرم؛ سنگ‌باران سپاه خولی

افشای دیگر از نمونه دغل کاری های ترامپ

افشای دیگر از نمونه دغل کاری های ترامپ

بازتاب اظهارات رهبر معظم انقلاب در رسانه‌های بین‌المللی

اعتراض ایران به تلخ ترین تراژدی تاریخ

پایان ثبت نام انتخابات فدراسیون کشتی

تعیین تکلیف اکران فیلم های خارجی توسط وزیر ارشاد

"توتال" تمام قد پشت ایران ایستاد!

فواید شگفت انگیز آیت الکرسی

اعلام آخرین مهلت انتخاب رشته تکمیل ظرفیت ارشد

در جلسه امروز هیات دولت چه گذشت؟

سخنران این هفته نماز جمعه کیست؟

نظر سخنگوی کاخ سفید درباره "فامیل ایوانکا"

پاسخ رهبر انقلاب به ترامپ: تو دهنی خواهید خورد

آیا اختلاف جهانگیری با اعضای دولت حقیقت دارد؟

طرح رجیستری موبایل با چه گوشی‌ هایی شروع می‌ شود؟

کاهش قیمت میت 9 در بازار جهانی

یورش رژیم صهیونیستی به شرکت‌های فیلم‌سازی!

سهم مالیات‌های غیرمستقیم چقدر است

آخرین جزئیات درباره کسر خدمت فرزندان ایثارگران

دیدار جمعی از استعدادهای برتر و نخبگان جوان با رهبر انقلاب

اقدامات متقابل مجلس برای مقابله با تهدیدات برجامی آمریکا

تراکم جمعیتی در تهران به حد هشدار رسید!

واکنش دادستان‌کل به شایعه اعدام قریب‌الوقوع زنجانی

واکنش دادستان‌کل به شایعه اعدام قریب‌الوقوع زنجانی

واکنش دادستان‌کل به شایعه اعدام قریب‌الوقوع زنجانی

انتقاد شفر از تصمیم‌های عجیب منصوریان

رئیس پارلمان اقلیم کردستان هم بارزانی را تنها گذاشت

شوی ضدایرانی جدید بحرین

اشنایی با فواید مصرف تخم مرغ

سهم اندک ایران از تجارت حلال

امضا یادداشت تفاهم میان حزب الله لبنان و صداوسیما

طلای جهانی درجا زد!

تحریم کاربران ایرانی توسط "یوبی سافت"

اعلام 3 شرکت مجاز اخذ ویزای اربعین

بساط اسکناس از جیب ایرانی‌ها جمع شد؟

شیوع افسردگی و اضطراب در زنان بیش از مردان

آیا دیوارکشی اطراف مجلس مجوز داشت؟

وزش شدید باد در شمال، اردبیل و تهران

گزارشی از افزایش رسوایی‌های جنسی در هالیوود

مهم‌ترین علایم کم‌خونی چیست؟

نخستین زائر امام حسین (ع) چه کسی بود؟

آمار بالای پرخاشگری در جامعه

اعلام جزئیات آزمون استخدامی سال 96 قوه قضاییه

تصاویر/ دیدنی های امروز

تعیین اعضای هیات مدیره "شستا"

"پرواز" نرخ پروازهای اربعین

دیوانگی ترامپ، دامن ترکیه را هم گرفت!!

پارکبان‌ها پلیس هستند؟

آیا شهردار تهران در صدا و سیما ممنوع التصویر است؟

چرا معاون جدید وزیر بهداشت مافیای سازمان غذا و دارو را ریشه کن نمی کند؟

آشنایی با فواید و خطرات مصرف چغندر

تکذیب کمک روسیه به طالبان

آغاز به کار هجدهمین نمایشگاه تلکام با حضور وزیرارتباطات

خانم نماینده! هرچه بگندد نمک اش می زنند ...!!

وحشتناک ترین زندان های جهان+تصاویر

اقدامات ترامپ، صدای شرمن را هم در آورد!

تغییر احتمالی دیگر در شهرداری تهران

نتیجه دادگاه «رضا صادقی» چه شد؟!

جزئیات جلسه شورای سیاست‌گذاری اصلاح‌طلبان

بیانیه اتحادیه اروپا درخصوص برجام

نتیجه دادگاه «رضا صادقی» چه شد؟!

توصیه های ورزشی برای فصل پاییز

اعلام داوران ۷ دیدار از هفته دهم لیگ برتر

بسته تنبیهی برای بانک‌های نرخ‌شکن!!

شهرداری تهران ۴برابرظرفیت نیرو دارد

رونمایی سه کتاب صوتی و یک نمایشگاه رادیویی

تصاویر/ دیدنی های روز جهان

تکذیب یک خبر درباره هادی خامنه‌ای

راز کج شدن سازه هایی مانند برج پیزا چیست؟

چرا دچار بدن درد می‌شویم؟

نقشه فرزند بارزانی برای حزب طالبانی چیست؟

تسویه بدهی بانک‌ها به جریان افتاد

رونمایی هلیو P40 "مدیاتک" در سال آینده

هشدار پلیس راهور به مسافران و رانندگان شمال کشور

محدودیت های عجیبی که فقط در کره شمالی وجود دارد!

تازه‌ترین آمار واگذاری‌های دولت

ساخت آنتن پرنده برای افزایش پهنای باند اینترنت

زنگ خطر جدید برای ترانزیت ایران!

جزئیات جلسه دادگاه همدستان بابک زنجانی

اشنایی با جوان ترین رهبر اروپا

شرایط پرداخت وام 4 میلیونی به 300 هزار بازنشسته

سری جدید «صبح بخیر ایران» چه تغییراتی کرده؟

رمزگشایی یک سایت از پیام سردار سلیمانی برای طالبانی

حمایت اتحادیه افریقا از برجام

اولتیماتوم لاریجانی درباره برجام

هشدار وقوع طوفان در شمال کشور

ثبات در قیمت اوراق تسهیلات مسکن

پدیده ای جدید به نام «نوزادان پلاستیکی»! +عکس

صدور ویزاهای اربعین به صورت انفرادی

سناریوهای کنگره برای برجام

اعلام شرایط استفاده از فاینانس

آیا پرونده‌ بازِ توقیف در سینما به «صفر» می‌رسد؟!

آغاز مرحله تکمیل ظرفیت آزمون ورودی ارشد از امروز

تیلرسون مدت زمان دیپلماسی با "اون" را مشخص کرد

شهادت «حضرت امام زین ‏العابدین»(ع) امام چهارمِ شیعیان

درخواست اقتصادی فرانسه از ایران چیست؟

آیاسینمای ایران به اکران فیلم‌های خارجی نیاز دارد؟

پدیده ای جدید به نام «نوزادان پلاستیکی»! +عکس

چرا دانشجویان در حضور روحانی سخنرانی نکردند؟

اهداف سفر سرلشکر سلیمانی به کردستان عراق چیست؟

فواید جسمی و روحی ازدواج کردن

تذکر در مورد دیوارکشی مقابل مجلس

پیش‌بینی بانک جهانی از رشد اقتصادی ایران چیست؟

اخراج وزیر پیشین دادگستری چین از حزب حاکم به اتهام فساد!

اخراج وزیر پیشین دادگستری چین از حزب حاکم به اتهام فساد!

شرایط جدید واردات برنج چیست؟

تفاوت وینفرد شفر با مربیان ایرانی چیست؟

هشدار فتا درباره فروش اینترنتی بلیت پرواز نجف

ایاسفر ماکرون به تهران حاوی پیام است؟

پخش ویژه‌برنامه «اشراق» در شب شهادت امام سجاد(ع)

زائرین اربعین مراقب این بیماری ها باشند

جدول/تعطیلی یک روزه در بازار بین بانکی

جزئیاتی از صادرات نفت ایران در ماه جاری

اظهارات سرداران سپاه بعد از نطق وقیحانه ترامپ

میزان شدت خشکسالی در هر یک از استان‌ها+نمودار

ماجرای لو رفتن اطلاعات اکوئیفاکس ادامه‌دار شد!

دستور جهرمی درباره شبکه ملی اطلاعات چیست؟

علت حضور بالگردهای نظامی عراق در کرکوک چیست؟

سنگ اندازی برخی مدیران جلوی ورود برندهای خودروسازی به ایران را می گیرد!

آیا همه سرطان ها به درمان نیاز دارند؟

شناسایی ابزارهای جدید برای تشدید فشار علیه ایران توسط "پنتاگون"!

آیا تهدید برجامی ترامپ مسکن را گران می کند؟

آغاز ثبت نام ارشد فراگیر پیام نور از امروز

اغاز پیش‌فروش بلیت‌های پاییزی

کمپ تیم ملی کجاست؟+تصاویر

حذف سود گندم‌کاران با تاخیر در پرداخت+نمودار

تعیین جایزه ۱۰ میلیون دلاری برای افشای فساد اخلاقی ترامپ!

چطور سیا برای دانشمندان هسته‌ای تور پهن می‌کند؟

تغییر نام «خلیج سانفرانسیسکو» به «سد کرج»!

جایگاه جوانان در کلام رسول‌الله(ص)

جایگاه جوانان در کلام رسول‌الله(ص)

العرب: از این پس امپراطوری ایران قوی تر می شود

تیر به خودی در جنگ ارزی؟!

آشنایی با علائمی که نشان میدهد شما باهوش هستید

رجیستری؛ طرحی برای تمام فصول و وزرا

معرفی اولین رئیس فدارسیون زن در عربستان

تشریح اقدامات سازمان زیباسازی شهر تهران در پروژه پیرایش و بهسازی بازار شهر ری

معرفی اعضای هیات منصفه دادگاه مطبوعات

چگونه با انواع سرطان ها برخورد کنیم؟

نام واقعی ایوانکا ترامپ چیست؟

چه کسی برای مسدود شدن کانال‌های ضد انقلاب تصمیم می گیرد؟

اعلام برنامه‌ریزی‌ها برای مرز خسروی

روحانی به سفیرجدید نیجریه چه گفت؟

کره شمالی دوباره آمریکا را تهدید کرد!

مدیریت تعارض چیست؟

تاسیس مؤسس اپل پلتفورم آموزش فناوری

پیش‌بینی کارشناسان از قیمت طلای جهانی

آشنایی با درمان ۹ بیماری با زرد چوبه

«دورهمی» برای همیشه از تلویزیون رفت!

قیمت "مرغ" کاهش یافت

پاسخی به گستاخی نتانیاهو؛ قبورتان آماده است!+عکس

اعلام زمان واریز یارانه مهرماه

تدوین گزارش شش ماه سوم اجرای برجام

جایگاه "بستکبال" ایران همچنان در رده 22 جهان!

آیا محصول ارگانیک وجود دارد؟

آیا تحریم های جدید علیه ایران در راه است؟

اعلام زمان تاریخ سفر "ماکرون" به ایران

ترامپ نمی‌داند رئیس جمهور کجاست؟!

مسدود شدن 3 ماهه محور کرج - چالوس!

رشد 26 ارز بین بانکی/ دلار گران‌ترشد+ جدول

نه بندی به برجام اضافه می‌شود و نه تبصره‌ای

بیانیه جمهوری اسلامی ایران در پاسخ به سخنان رئیس جمهور آمریکا

پایبندی ایران به برجام را تایید نمی‌کنم!

جدیدترین تصاویر جذاب و دیدنی روز

توصیه های مهم طب سنتی برای سالمندان

جدول/مظنه آپارتمان در زعفرانیه

محکوم شدن 3 خواننده معروف پاپ به 2 سال حبس تعزیری!

جایگاه "بستکبال" ایران همچنان در رده 22 جهان!

دورهمی به تلویزیون بازمی گردد؟

ثبت‌نام رانندگان در اسنپ متوقف شد!

رونمایی" ریزر " از تلفن هوشمند خود در تاریخ 10 ابان

«هپاتیت حاد» چیست؟

یادداشت اینستاگرامی ظریف برای روز حافظ

آیا قفل بازار مسکن موقتی است؟

فدراسیون فوتبال سعودی در باتلاق فساد!

انتشار صدوسومین شماره خط حزب الله با عنوان"مخاطب اول"

چرا پلیس های تلویزیون مجردند؟!

اعلام سه روز عزای عمومی در غرب عراق

اعلام زمان فروش بلیت‌های پاییزی قطار‌

هدف امریکا از اقدام علیه سپاه چیست؟

هدف امریکا از اقدام علیه سپاه چیست؟

تمامی خودروهای ولوو توسط داتیس خودرو گارانتی می شوند

تقدیر از سرهنگ "حمیدرضا خیلدار" به عنوان فرمانده نمونه

بی‌اطلاعی باشگاه پرسپولیس از تغییر زمان دربی!

لغو محدودیت محور هراز

درد را تحمل نکنید!